Fotografia kulinarna: kompozycja i stylizacja - KUKBUK

Fotografia kulinarna: kompozycja i stylizacja

Artystyczna aranżacja fotografii kulinarnej to prawdziwe wyzwanie a zarazem szansa na stworzenie prawdziwego dzieła. Kompozycja i stylizacja rządzi się wieloma zasadami. Niektóre z nich zostały opisane i stanowią podstawę programu nauczania o kompozycji obrazu, pozostałe są wytworem naszej wyobraźni.
fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Stosując podstawowe reguły złotego podziału, trójpodziału, linii prowadzących, podziału ukośnego lub spiralnego mamy pewność, że zdjęcie będzie dobrze skomponowane. Ale czy fotografia polega tylko na wciskaniu spustu migawki? Czy wszystko musi być zgodne ze standardami? A może warto łamać zasady…

fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Opisując zasady kompozycji trudno nie wspomnieć o stylizacji. Postanowiłem opisać dwa powiązane ze sobą tematy, aby odpowiedź na postawione wyżej pytania była dla Was bardziej czytelna. O ile kompozycję da się przeanalizować i przypisać jej jedną ze znanych reguł, o tyle stylizacją rządzi wolny styl i dzięki temu pozwala kucharzowi na pokazanie w kuchni prawdziwego „ja”. Wybór kompozycji należy do fotografa. To on decyduje czy główny obiekt znajdzie się w lewej czy w prawej części kadru, czy będzie na pierwszym planie czy też nieco w oddali. Zasad kompozycji i stylizacji możemy nauczyć się z wielu poradników. Polecam zapoznać się z tą wiedzą, która w fotografii jest tak ważna jak w codziennym życiu alfabet czy podstawowe zasady gramatyki. Ale nie wszystko uzależnione jest od teorii. Nie każdy wykształcony człowiek potrafi przecież pisać piękne wiersze. Najważniejsze jest doświadczenie oraz bogata wyobraźnia. W przypadku stylizacji ważną rolę odgrywają dodatki, elementy dekoracji i rekwizyty, które nadają kompozycji uroku i oryginalnego wyglądu.

fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Stylizacja zdjęcia jest bardzo ważną częścią pracy kucharza. Nawet najlepiej przyrządzona potrawa, podana w nieatrakcyjny sposób, nie zachęci do jej skosztowania. Kiedy zdasz sobie sprawę z wartości i magii dekoracji, kiedy poczujesz się w kuchni po ciężkiej pracy jak artysta, którego nie ogranicza praktycznie nic poza wyobraźnią, odnajdziesz sens swoich starań. Odpowiednia stylizacja potraw buduje wyjątkową atmosferę i niezapomniane wspomnienia, kreuje nastrój i budzi emocje. Jest to szczególnie ważne dzisiaj, kiedy żyjemy nadchodzącymi Świętami Bożego Narodzenia. W tym czasie nawet poszukiwania elementów dekoracji mogą okazać się wspaniałą przygodą. Każdy z nas przecież uwielbia długie wędrówki po świątecznie przystrojonych sklepach i bazarkach, gdzie nawet skrawek kolorowej wstążki budzi nowe inspirację i nasuwa kilka ciekawych pomysłów na stylizację świątecznych potraw. Do dekoracji staraj się wykorzystywać również produkty spożywcze, nie tylko rekwizyty. Najczęściej są to przyprawy i żywe zioła, bakalie, owoce, fragmenty warzyw oraz własne kompozycje kilku wymienionych składników. Przykładaj również dużą wagę do stosowanych obrusów, serwetek i innych tkanin, którymi ozdabiasz stół. Szczególną uwagę zwróć na ich kolor i wzór. Koniecznie musi pasować do konkretnej potrawy. Świąteczne dania świetnie wyglądają na klasycznych grubych białych obrusach, lekkich kraciastych tkaninach lub deskach przyozdobionych suszonymi owocami lub grzybami.

fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Poradnik zawiera przegląd najważniejszych wiadomości o kompozycji i stylizacji. Są to tylko porady, które warto przemyśleć i ewentualnie wziąć pod uwagę podczas kolejnej  zabawy w kuchni. Aby tegoroczne święta nabrały nowego wymiaru, świeżego spojrzenia na kompozycję i stylizacje, warto omówić jej podstawowe reguły:

 

Mocne punkty kadru

Fotografując obiekt nie należy umieszczać go w centrum kadru. Jeżeli przedmiot fotografowany jest duży i wypełnia kadr, jak na przykład talerz z sałatką, może on być umieszczony w środku, ale ważne żeby punkt ostrości skupiony był w jednym z mocnych punktów na przecięciu siatki trójpodziału lub złotego podziału.  Oczywiście występują od tej zasady wyjątki. Najważniejszy z nich dotyczy obiektów symetrycznych, które powinny być umieszczone w środku kadru, tym bardziej kiedy zawierają dodatkowo linie prowadzące.

fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Marginesy zdjęcia

Zasada rzadko opisywana i trochę zapomniana, a szkoda, ponieważ jej stosowanie porządkuje ujęcie. Umieszczenie obiektu w kadrze powinno brać pod uwagę równość przynajmniej dwóch marginesów. Dążenie do osiągnięcia porównywalnych odległości obiektu głównego od wszystkich czterech krawędzi kadru nie zawsze jest możliwe lub konieczne. Należy indywidualnie ocenić, która spośród możliwych kombinacji jest najlepsza w danej sytuacji fotograficznej i wybrać tę właściwą, nawet jeżeli wystarczy, aby tylko dwa marginesy byłe sobie równe.

fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Trójpodział

Jest to podstawowa zasada kompozycji zdjęcia. Trójpodział polega na prostym podzieleniu kadru na trzy równe części pionowe i trzy poziome. W efekcie otrzymujemy układ dzielący kadr na dziewięć części, z czterema mocnymi liniami i czterema mocnymi punktami.

fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Linie ukośne

Kompozycja zbudowana na bazie złotego podziału i trójpodziału jest czytelna i harmonijna. Aby dodać jej trochę dynamiki warto oprzeć ją na liniach ukośnych. Technikę celowego krzywienia kadru stosuje się przede wszystkim w trakcie fotografowania kompozycji o wyraźnych liniach prostych, liniach horyzontu lub pozornego podziału.

W praktyce linie ukośne wyznacza się na bazie przekątnej kadru a następnie poprowadzonych dwóch prostopadłych do niej linii wychodzących z przeciwległych wierzchołków. Otrzymane w ten sposób zdjęcie podzielone zostaje na cztery trójkątne obszary. W miejscu przecięcia linii powstają mocne punkty, w których warto ustawić kluczowe elementy obiektu fotografowanego.

fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Kompozycja trójkątna

Kompozycja stosowana w przypadku występowania w kadrze przynajmniej trzech obiektów, które mogą utworzyć wirtualny trójkąt. Należy tak je rozmieścić aby w miejscach ich występowania powstał narożnik figury. Wyraźnie lepiej ustawić przynajmniej trzy elementy w tym układzie niż nieregularnie lub co gorsza w linii prostej.

fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Ważnym aspektem technicznym, który warto opisać przy okazji omawiania tematu kompozycji jest działanie systemu AF w aparacie fotograficznym. Często pojawia się problem z ustawieniem ostrości na obiekcie znajdującym poza centrum kadru, szczególnie w aparatach mających niewiele punktów AF ulokowanych do tego w okolicy centrum kadru.

fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Najłatwiejszym sposobem na rozwiązanie tego problemu jest wykorzystanie funkcji blokady ostrości po wciśnięciu spustu migawki aparatu do połowy. Takie możliwości posiadają nawet kompakty. W tym celu należy ustawić punkt ostrości na żądanym obiekcie, wcisnąć do połowy spust migawki blokując w ten sposób ostrość i przesunąć aparatem w celu zbudowania zamierzonej kompozycji nie puszczając spustu migawki. Dopiero po upewnieniu się, ze wszystkie nasze założenia zostały poprawnie wykonane możemy wcisnąć spust migawki do końca wykonując tym samym zdjęcie.

fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Nowoczesne aparaty, takie jak Olympus OM-D E-M10 lub PEN E-PL7 posiadają 81-polowy AF z równomiernie rozmieszczonymi punktami AF na praktycznie całym kadrze. Obsługa AF wspierana jest dotykowym systemem ustawiania ostrości na ekranie LCD. Szczerze mówiąc nie spotkałem się jeszcze nigdy z tak celnym i szybkim oraz komfortowo sterowanym systemem AF w aparacie systemowym z wymienną optyką.

fotografia kulinarna stylizacja kukbuk

Czytaj pozostałe część Poradnika Fotografii Kulinarnej Olympusa:

WYKORZYSTYWANIE TRYBÓW MANUALNYCH
ŚWIATŁO I EKSPOZYCJA
PRAWIDŁOWY DOBÓR SPRZĘTU

© KUKBUK 2017
Projekt i wykonanie: